https://iks.bhu.edu.in/index.php?action=history&feed=atom&title=Sbg_3.34_scanand 2026-04-25T16:52:25Z Revision history for this page on the wiki MediaWiki 1.44.3 https://iks.bhu.edu.in/index.php?title=Sbg_3.34_scanand&diff=6590&oldid=prev 2025-12-03T12:17:24Z

<p>Added {content_identifier} content</p> <p><b>New page</b></p><div>Sanskrit Commentary By Sri Anandgiri<br /> ।।3.34।।सर्वस्य भूतवर्गस्य प्रकृतिवशवर्तित्वे लौकिकवैदिकपुरुषकारविषयाभावाद्विधिनिषेधानर्थक्यमिति शङ्कते<br /> यदीति।<br /> ननु यस्य न प्रकृतिरस्ति तस्य पुरुषकारसंभवादर्थवत्त्वं तद्विषये विधिनिषेधयोर्भविष्यति नेत्याह<br /> नचेति।<br /> शङ्कितदोषं श्लोकेन परिहरति<br /> इदमित्यादिना।<br /> वीप्सायाः सर्वकरणागोचरत्वं दर्शयति<br /> सर्वेति।<br /> प्रत्यर्थं रागद्वेषयोरव्यवस्थायाः प्राप्तौ प्रत्यादिशति<br /> इष्ट इति।<br /> प्रतिविषयं विभागेन तयोरन्यतरस्यावश्यकत्वेऽपि पुरुषकारविषयाभावप्रयुक्त्या प्रागुक्तं दूषणं कथं समाधेयमित्याशङ्क्याह<br /> तत्रेति।<br /> तयोरित्याद्यवतारितं भागं विभजते<br /> शास्त्रार्थ इति।<br /> प्रकृतिवशत्वाज्जन्तोर्नैव नियोज्यत्वमित्याशङ्क्याह<br /> या<br /> हीति।<br /> रागद्वेषद्वारा प्रकृतिवशवर्तित्वे स्वधर्मत्यागादि दुर्वारमित्युक्तम् इदानीं विवेकविज्ञानेन रागादिनिवारणे शास्त्रीयदृष्ट्या प्रकृतिपारवश्यं परिहर्तुं शक्यमित्याह<br /> यदेति।<br /> मिथ्याज्ञाननिबन्धनौ हि रागद्वेषौ तत्प्रतिपक्षत्वं विवेकविज्ञानस्य मिथ्याज्ञानविरोधित्वादवधेयम्। रागद्वेषयोर्मूलनिवृत्त्या निवृत्तौ प्रतिबन्धध्वंसे कार्यसिद्धिमभिसंधायोक्तं<br /> तदेति।<br /> एवकारस्यान्ययोगव्यवच्छेदकत्वं दर्शयति<br /> नेति।<br /> पूर्वोक्तं नियोगमुपसंहरति<br /> तस्मादिति।<br /> तत्र हेतुमाह<br /> यत इति।<br /> हिशब्दोपात्तो हेतुर्यत इति प्रकटितः स च पूर्वेण तच्छब्देन संबन्धनीयः। पुरुषपरिपन्थित्वमेव तयोः सोदाहरणं स्फोरयति<br /> श्रेयोमार्गस्येति।</div>

imported>Vij