https://iks.bhu.edu.in/index.php?action=history&feed=atom&title=Sbg_2.49_scanand 2026-06-21T22:36:15Z Revision history for this page on the wiki MediaWiki 1.44.3 https://iks.bhu.edu.in/index.php?title=Sbg_2.49_scanand&diff=4994&oldid=prev 2025-12-03T12:03:28Z

<p>Added {content_identifier} content</p> <p><b>New page</b></p><div>Sanskrit Commentary By Sri Anandgiri<br /> ।।2.49।।किमिति योगस्थेन तत्त्वज्ञानमुद्दिश्य कर्म कर्तव्यं फलाभिलाषेऽपि तदनुष्ठानस्य सुलभत्वादित्याशङ्क्य यथोक्तयोगयुक्तं कर्म स्तुवन्ननन्तरश्लोकमुत्थापयति<br /> यत्पुनरिति।<br /> अवरं कर्म बुद्धिसंबन्धविरुद्धमिति शेषः। बुद्धियुक्तस्य बुद्धियोगाधीनं प्रकर्षं सूचयति<br /> बुद्धीति।<br /> बुद्धिसंबन्धासंबन्धाभ्यां कर्मणि प्रकर्षनिकर्षयोर्भावे करणीयं नियच्छति<br /> बुद्धाविति।<br /> यत्तु फलेच्छयापि कर्मानुष्ठानं सुकरमिति तत्राह<br /> कृपणेति।<br /> निकृष्टं कर्मैव विशिनष्टि<br /> फलार्थिनेति।<br /> कस्मात्प्रतियोगिनः सकाशादिदं निकृष्टमित्याशङ्क्य प्रतीकमुपादाय व्याचष्टे<br /> बुद्धीत्यादिना।<br /> फलाभिलाषेण क्रियमाणस्य कर्मणो निकृष्टत्वे हेतुमाह<br /> जन्मेति।<br /> समत्वबुद्धियुक्तात्कर्मणस्तद्धीनस्य कर्मणो जन्मादिहेतुत्वेन निकृष्टत्वे फलितमाह<br /> यत इति।<br /> योगविषया बुद्धिः समत्वबुद्धिः। बुद्धिशब्दस्यार्थान्तरमाह<br /> तत्परिपाकेति।<br /> तच्छब्देन समत्वबुद्धिसमन्वितं कर्म गृह्यते। तस्य परिपाकस्तत्फलभूता बुद्धिशुद्धिः। शरणशब्दस्य पर्यायं गृहीत्वा विवक्षितमर्थमाह<br /> अभयेति।<br /> सप्तमीमविवक्षित्वा द्वितीयं पक्षं गृहीत्वा वाक्यार्थमाह<br /> परमार्थेति।<br /> तथाविधज्ञानशरणत्वे हेतुमाह<br /> यत इति।<br /> फलहेतुत्वं विवृणोति<br /> फलेति।<br /> तेन परमार्थज्ञानशरणतैव युक्तेति शेषः। परमार्थज्ञानबहिर्मुखानां कृपणत्वे श्रुतिं प्रमाणयति<br /> यो वा इति।<br /> अस्थूलादिविशेषणमेतदित्युच्यते।</div>

imported>Vij