https://iks.bhu.edu.in/index.php?action=history&feed=atom&title=Sbg_13.6_scsh 2026-04-25T07:11:02Z Revision history for this page on the wiki MediaWiki 1.44.3 https://iks.bhu.edu.in/index.php?title=Sbg_13.6_scsh&diff=16161&oldid=prev 2025-12-04T08:21:35Z

<p>Added {content_identifier} content</p> <p><b>New page</b></p><div>Sanskrit Commentary By Sri Shankaracharya<br /> ।।13.6।। --<br /> महाभूतानि<br /> महान्ति च तानि सर्वविकारव्यापकत्वात् भूतानि च सूक्ष्माणि। स्थूलानि तु इन्द्रियगोचरशब्देन अभिधायिष्यन्ते<br /> अहंकारः<br /> महाभूतकारणम् अहंप्रत्ययलक्षणः। अहंकारकारणं<br /> बुद्धिः<br /> अध्यवसायलक्षणा। तत्कारणम्<br /> अव्यक्तमेव च?<br /> न व्यक्तम् अव्यक्तम् अव्याकृतम् ईश्वरशक्तिः मम माया दुरत्यया (गीता 7।14) इत्युक्तम्। एवशब्दः प्रकृत्यवधारणार्थः एतावत्येव अष्टधा भिन्ना प्रकृतिः। चशब्दः भेदसमुच्चयार्थः।<br /> इन्द्रियाणि दश?<br /> श्रोत्रादीनि पञ्च बुद्ध्युत्पादकत्वात् बुद्धीन्द्रियाणि? वाक्पाण्यादीनि पञ्च कर्मनिर्वर्तकत्वात् कर्मेन्द्रियाणि तानि दश।<br /> एकं च<br /> किं तत् मनः एकादशं संकल्पाद्यात्मकम्।<br /> पञ्च च इन्द्रियगोचराः<br /> शब्दादयो विषयाः। तानि एतानि सांख्याः चतुर्विंशतितत्त्वानि आचक्षते।।</div>

imported>Vij